Onderhoud, verduurzaming, nieuwbouw en leefbaarheid concurreren allemaal om dezelfde investeringsruimte. Daardoor wordt de uitdaging voor corporaties steeds minder het verzamelen van informatie en steeds meer het maken van keuzes.Want wanneer niet alles tegelijkertijd kan worden uitgevoerd, ontstaat een fundamentele vraag: welke investeringen leveren daadwerkelijk de grootste bijdrage aan de opgave?
Niet iedere investering levert dezelfde bijdrage
Vrijwel iedere corporatie beschikt tegenwoordig over meer informatie dan ooit. Tegelijkertijd blijkt het in de praktijk vaak lastig om al die informatie samen te brengen tot één integraal beeld van de portefeuille. Juist daardoor blijft het een uitdaging om te bepalen welke investeringen de grootste bijdrage leveren aan de doelen van de organisatie.
Dat maakt prioriteren complex. Niet iedere investering brengt een corporatie namelijk in dezelfde mate dichter bij haar doel. Dezelfde maatregel kan binnen het ene complex een grote bijdrage leveren aan de warmtevraagreductie, terwijl het effect binnen een ander complex beperkter is. Dezelfde euro kan op de ene plek meer resultaat opleveren dan op de andere.
Daardoor wordt het steeds belangrijker om niet alleen te kijken naar welke maatregelen worden uitgevoerd, maar vooral naar het effect dat zij binnen de portefeuille realiseren. Juist daarom ontstaat de behoefte aan inzicht in effect: inzicht in de bijdrage van investeringen aan de totale opgave en aan de doelen die een corporatie zichzelf heeft gesteld.
Warmtevraag helpt om effect zichtbaar te maken
Een ontwikkeling die daarbij steeds belangrijker wordt, is de verschuiving van energielabels naar warmtevraag. Niet omdat labels onbelangrijk zijn, maar omdat warmtevraag beter zichtbaar maakt waar investeringen daadwerkelijk resultaat opleveren.
Warmtevraag laat zien waar woningen energie verliezen en waar investeringen de grootste bijdrage kunnen leveren aan de verduurzamingsopgave. Daarmee helpt het corporaties om verder te kijken dan individuele maatregelen en beter te begrijpen welke keuzes binnen de portefeuille het meeste effect hebben.
Warmtevraag is daarmee geen doel op zich, maar een hulpmiddel om investeringen te beoordelen op hun bijdrage aan de opgave en om prioriteiten beter te onderbouwen.
Wat kost verduurzaming eigenlijk?
Dat inzicht is ook relevant in discussies over betaalbaarheid. Regelmatig wordt geconcludeerd dat verduurzaming te duur is, terwijl verduurzamingsprojecten in de praktijk vaak worden gecombineerd met onderhoudsmaatregelen, kwaliteitsverbeteringen en andere investeringen die niet direct bijdragen aan de warmtevraagreductie.
Dat hoeft geen probleem te zijn. Het combineren van verduurzaming en onderhoud kan juist een logische manier zijn om werkzaamheden efficiënt uit te voeren. Tegelijkertijd is het niet vanzelfsprekend dat iedere combinatie van onderhoud en verduurzaming ook de meest effectieve keuze is. Wanneer onderhoud naar voren wordt gehaald om verduurzamingsmaatregelen mogelijk te maken, ontstaat een andere afweging. Levert die investering op dat moment daadwerkelijk de grootste bijdrage aan de opgave, of zijn er binnen de portefeuille andere keuzes die meer effect opleveren?
Het antwoord zal per situatie verschillen. Maar de vraag maakt wel duidelijk waarom inzicht in effect zo belangrijk is.
De volgende stap in portefeuillesturing
De komende jaren zullen corporaties steeds vaker keuzes moeten maken binnen beperkte investeringsruimte. Dat vraagt om meer dan inzicht in afzonderlijke projecten. Het vraagt om inzicht in de bijdrage van investeringen aan de portefeuille als geheel.
Welke investeringen leveren de grootste bijdrage aan de opgave? Welke keuzes brengen de portefeuille het dichtst bij haar doelstellingen? En waar realiseren we de meeste impact met de beschikbare middelen?
Dat zijn vragen die horen bij portefeuillesturing. Want uiteindelijk gaat het niet om het uitvoeren van zoveel mogelijk maatregelen, maar om het realiseren van zoveel mogelijk effect met de beschikbare investeringsruimte.
Wil je meer weten of ben je benieuwd hoe we jouw corporatie kunnen ondersteunen? Neem contact met ons op. We denken graag mee.